Tortona, 1 VI 1920

Do ks. Franciszka Casy członka Zgromadzenia w Brazylii

Dusz, dusz!

Drogi Księże Casa,

Otrzymałem twój list z 15 kwietnia dziękuję ci w Panu. Wszystko to, co służy łączeniu i pocieszaniu w miłości sprawia zawsze przyjemność i dobrze robi człowiekowi. Nie powinniśmy zważać na siebie - „sługi nieużyteczne”, ale na chwałę Bożą i na dobro dusz naszych bliźnich.
Tu nie urządzało się żadnych uroczystości. Nie pozwoliłem, aby je urządzano na moje dwudziestopięciolecie kapłaństwa. Ten dzień powinienem był spędzić w Bra w milczeniu i „w Panu - in Domino”. Ale w przeddzień stwierdziłem, że stan zdrowia drogiego kleryka Viana pogorszył się i dlatego zatrzymałem się w Tortonie. Noc spędziłem przy jego łóżku, a rano odprawiłem mszę św. u stóp Matki Boskiej Opatrzności, wszyscy zaś chłopcy przystąpili gremialnie do komunii św. Chciałem odprawić mszę za zmarłych; czułem, że powinienem modlić się za wszystkich, którzy poszli za nami albo byli naszymi uczniami, albo dobrodziejami i już przeszli do życia wiecznego. 
Opowiem ci, jak spędziłem czas w porze obiadowej. Vianemu pogarszało się coraz bardziej, nie zawsze był przytomny, od kilku dni mimo użycia lewatywy nie odczuwał ulgi; gdy koło południa nadeszło jeszcze większe osłabienie, nie zdążyło się w porę, jaka że i on sam na czas się nie spostrzegł, biedaczek...!
Wtedy kleryk Kamil Sesso - subdiakon - który jest infirmiarzem i jest bardzo silny, podniósł drogiego chorego nad łóżkiem w postawie horyzontalnej, i zmieniliśmy wszystko na łóżku, a ja umyłem go letnią wodą i oczyściłem oddając naszemu drogiemu Vianemu posługi pokorne ale święte, które matka spełnia swoim dzieciom. Wszystko to było w czasie, gdy inni spożywali obiad. 
Patrzyłem w tym czasie na kleryka Kamila i widziałem, że miał łzy w oczach. Zamknęliśmy się w infirmerii, żeby nikt nie wchodził; na zewnątrz pukano do drzwi nalegając, żebym zeszedł na dół na obiad, ale ja uznałem, że lepiej będzie z miłości Bożej i z pokorą spełnić ten święty i naprawdę boży uczynek i mówiłem sobie: och, lepsze to niż wszystkie kazania, które wygłosiłem! Teraz widzę, że naprawdę Jezus mnie kocha, skoro daje mi możność oczyścić moje życie i uświęcić w ten sposób dwudziestopięciolecie mojego kapłaństwa. Czułem też, że nigdy w sposób bardziej wzniosły i święty nie służyłem Bogu w moim bliźnim, jak w tym momencie, dużo ważniejszym niż wszystkie uczynki spełniane w dwudziestopięcioleciu posługi kapłańskiej. „Bogu niech będą dzięki - Deo gratias! Deo gratias”.
Widzisz? Tak się kochamy! Dzięki łasce Boga, która jest w nas, i dzięki Jego Boskiemu miłosierdziu tak się kochamy w Nim nawzajem! A teraz Viano będzie się modlił, a teraz nasz drogi ostatnio zmarły ks. Angelo Bariani również będzie się modlił razem z innymi, którzy odeszli, i za mnie, i za was wszystkich, moi synowie!
Pewno słyszałeś o śmierci ks. Barianiego; gdy tylko wydrukują mi pewien tekst, poślę go wam na pamiątkę i na wzmocnienie braterskiej miłości. Przeczuwam, że będą umierać dalsi współbracia; dzisiaj powziąłem myśl w Panu o przestrzeżeniu jednego, żeby był gotowy, ale żeby się nie lękał, bo Najświętsze Serce wyjdzie mu naprzeciw...
W Rzymie wre praca, i mamy nadzieję, że 29 czerwca nastąpi wreszcie konsekracja naszego nowego, bardzo pięknego kościoła. Nie została ukończona polichromia w absydzie ani posadzka, a rzeźbiarz Auredi nie ma jeszcze gotowej statuy Najświętszego Serca, zamówionej przez papieża, która ma dominować z głównego ołtarza. Ojciec św. gdy byłem na prywatnej audiencji 3 maja, powiedział mi, że chce, aby uroczystość dwudziestopięciolecia odbyła się w Rzymie. Ja nic nie odpowiedziałem; zdaje się, że chcą coś urządzić przy okazji konsekracji kościoła, ponieważ również tutejszy biskup oznajmił mi, że zamierza przybyć z tej okazji do Rzymu. Mam nadzieję, że nie narobią głupstw i że wszystko przejdzie spokojnie. Nie jest to czas na urządzanie uroczystości. Pragnę, aby wszystko było przeznaczane na chleb sierotom i na powiększenie szeregów probantów i kleryków. To takie naglące.
Módl się. Przyjm do wiadomości, że się nabyło ten kawałek ziemi, który wchodził klinem w nasz teren obok kościoła w Rzymie. W ten sposób cały prostokąt między czterema ulicami, które go otaczają, należy do nas. Uzyskaliśmy i to, że jedna z tych ulic, ta która przylega do kościoła, będzie nosić nazwę Tortony. Wiesz, że w dzień mojego dwudziestopięciolecia zmarł na kolonii rolniczej w Rzymie najlepszy chłopiec, jakiego mieliśmy, i zmarł prawie niespodziewanie? Był to ten, który wstawał rano, aby odprawić z naszymi współbraćmi rozmyślanie i który chciał zostać księdzem. Był bardzo polecany przez monsignora Canalego. Na pewno go będziesz pamiętał, ponieważ wszyscy mówili, że go dobrze znałeś.
A teraz kończę. Modlę się za ciebie, drogi księże Casa, i nigdy nie zapomnę o tobie. Mam nadzieję, że już teraz znasz język portugalski i że będziesz pomagał ks. Donderemu. Pragnę, żebyś często pisał do mnie. Jestem zadowolony z wiadomości, że pracujesz; módl się również dużo, módl się za mnie i polecaj mnie modlitwom innych - to prawdziwa miłość. Pomagaj jak najwięcej ks. Donderemu, pocieszaj go, staraj się go wyleczyć (1) ...

(1) Oryginał znajduje się w klasztorze Najświętszej Maryi w Sao Paulo (Brazylia). Brak zakończenia listu.